جرم گیری دندان نوعی درمان برای پاکسازی عمیق دندانها است. در این روش کلکولوس و پلاک موجود در بالا و قسمت زیر خط لثه پاکسازی میشود. پلاکهایی که روی دندان ایجاد میشوند اگر مورد پاکسازی و جرمگیری قرار نگیرند به مرور زمان باعث ایجاد بیماریهای لثه میشوند و برای سلامت دندانها خطرناک هستند.
جرمگیری دندونها فواید بسیاری دارد و علاوه بر از بین بردن لکهها از پوسیدگی و کرم خوردگی دندانها جلوگیری میکند. همچنین این روش درمان، از ایجاد بوی بد در دهان و ابتلا به بیماری پریودنتال پیشگیری به عمل میآورد.
جرم گیری دندان چیست؟
جرم گیری دندان یک راه حل دندانپزشکی برای از بین بردن رنگدانههای خارجی و جرمها از روی دندانها و لثه است. این روش به صورت دستی و یا با استفاده از دستگاههای اولتراسونیک در کلینیکهای دندانپزشکی انجام میشود.
در جرمگیری دندان زرد، پلاکهای سختی که روی دندان ایجاد شدهاند و رنگ واقعی دندان را از بین بردهاند حذف میشوند تا رنگ واقعی دندانها نمایان شود.
جرم گیری دندان در دندانپزشکی چگونه انجام می شود؟
جرمگیری دندان سیاه در دندانپزشکی به صورت دستی و یا با استفاده از دستگاهها صورت میگیرد. در این روش پلاکهای روی دندان را با استفاده از ابزار مخصوص از روی دندان برمیدارند. اگر جرمهای روی دندان سخت و زیاد باشد، از دستگاه اولتراسونیک جهت حذف جرمها کمک میگیرند.
ارتعاشات این قلم بخشهای سخت شده پلاکهای دندانی را از روی آنها جدا میکند و جرمگیری به سادگی انجام میشود. در جرم گیری به این روش، برای خنک نگه داشتن سر دستگاه و پاک شدن جرمها به بهترین شکل ممکن، به صورت مداوم درون دهان آب اسپری میکنند.
در زمان انجام جرم گیری دندان، فرد هیچ احساس دردی نمیکند و این روش اغلب بدون نیاز به بیحس کنندههای موضعی انجام میشود.
مراحل و نحوه جرم گیری دندان
نحوه جرم گیری دندان و بروساژ دندان برای حذف جرمهای ایجاد شده روی دندانها به شرح زیر است.
استفاده از بیحسی موضعی: برای جرمگیریهای سخت و عمیق، به منظور جلوگیری از احساس درد در بیماران، بیحسی موضعی تزریق میشود و داروی بیحسی و بعد از ۵ دقیقه اثر میگذارد. در طول انجام جرمگیری، بیمار کاملاً بیدار و هوشیار است اما هیچ دردی را حس نمیکند.
جرمگیری: مرحله دوم مرحله جرم گیری است. در این روش دندانپزشک نواحی مختلف دندان از جمله بین لثه، زیر لثه، اطراف ریشه دندان و روی انتهای تاج دندان را از هرگونه جرم و لکه پاک میکند.
روت پلنینگ: دندان از چهار جز اصلی از جمله سمنتوم، مینا، پالپ و دنتین یا همان آج تشکیل شده است. در صورتی که پریودنتیت ادامه پیدا کند، این بیماری به آج، سمنتوم یا هر دوی این اجزا آسیب میرساند. فرایند روت پلنینگ فرایندی است که در آن سطوح ناهموار و باکتریهای زیر لثهای حذف میشوند و دندانپزشک قسمت زیر لثه را به طور عمقی تمیز میکند تا پلاکها از روی ریشه دندان به خوبی پاک شوند.
شستشوی نهایی: پس از اتمام این فرایند، در نهایت محل مورد نظر شستشو داده میشود تا باکتریهای باقیمانده به طور کامل از بین بروند.
جرم گیری دندان مفید است یا مضر؟
بسیاری از افراد در مورد اینکه جرمگیری دندان مفید است یا مضر دچار شک و تردید میشوند. در مورد این موضوع باید بگوییم اگر جرمهایی که روی دندان ایجاد شده، پاکسازی نشوند به مرور زمان لثه را خراب میکنند و جایگزین لثه میشوند.
این موضوع به مرور زمان اتفاق میافتد و بیمار متوجه عقب نشینی لثه نمیشود؛ چرا که جرم دندان جایگزین فضای خالی بین دندانها میشود و این موضوع از دید بیمار پنهان میماند. بنابراین بعد از جرمگیری و تمیز شدن دندانها، لثه در معرض دید قرار میگیرد و اینطور به نظر میرسد که لثه تحلیل رفته است.
در واقع به همین دلیل بسیاری از افراد تصور میکنند که جرمگیری باعث از بین رفتن لثه آنها شده است در حالی که این موضوع کاملا غلط است. چرا که این اتفاق قبلاً ایجاد شده و به دلیل وجود جرمها، از دید بیمار پنهان بوده است. بنابراین جرمگیری دندان سیاه مفید است و شما با عوارض جرمگیری دندان رو به رو نمی شوید.
کدام قسمت های دندان بیشتر جرم می گیرد؟
بیشترین جرم روی پشت دندانهای جلوی فک پایین، بین دندانها، اطراف دندانهای آسیاب و خط لثه تشکیل میشود. دندانهای کج یا نامرتب هم مستعد جرمگیری هستند.
روش های پیشگیری از جرم دندان
پیشگیری از جرم دندان نیازمند رعایت اصول صحیح بهداشت دهان و دندان است. روشهای مؤثر شامل موارد زیر است:
1. رعایت بهداشت دهان و دندان
- مسواک زدن مرتب: حداقل دو بار در روز با خمیر دندان حاوی فلوراید مسواک بزنید.
- استفاده از نخ دندان: حداقل یک بار در روز نخ دندان بکشید تا پلاکهای بین دندانها و زیر خط لثه برداشته شود.
- شستشوی دهان: از دهانشویههای آنتیباکتریال برای کاهش باکتریها استفاده کنید.
2. رژیم غذایی سالم
- کاهش مصرف قندها: غذاها و نوشیدنیهای شیرین را محدود کنید، زیرا قندها محیطی مناسب برای رشد باکتریها فراهم میکنند.
- مصرف میوه و سبزیجات: جویدن میوه و سبزیجات خام میتواند به تمیز کردن دندانها و تحریک تولید بزاق کمک کند.
- نوشیدن آب فراوان: آب، محیط دهان را پاک و مرطوب نگه میدارد.
3. مراجعه منظم به دندانپزشک
- تمیز کردن حرفهای دندانها: حداقل هر ۶ ماه یک بار به دندانپزشک مراجعه کنید تا پلاک و جرمهای سخت شده از سطح دندانها برداشته شود.
- بررسی وضعیت دندانها: مشکلات احتمالی مانند پوسیدگی یا بیماری لثه را زود تشخیص دهید.
4. ترک عادات مضر
- اجتناب از دخانیات: سیگار و دیگر محصولات تنباکو خطر ایجاد جرم و بیماری لثه را افزایش میدهند.
- کاهش مصرف نوشیدنیهای رنگی: قهوه، چای و نوشابههای گازدار میتوانند لکههایی روی دندان ایجاد کنند و به تشکیل جرم کمک کنند.
5. استفاده از ابزارهای کمکی
- مسواک برقی: در برداشتن پلاکها کارآمدتر است.
- خمیر دندان ضد جرم: حاوی موادی است که از تشکیل جرم جلوگیری میکند.
- اسکرابهای زبان: به کاهش باکتریها در دهان کمک میکند.
رعایت این روشها میتواند به طور چشمگیری از تشکیل جرم روی دندانها جلوگیری کرده و سلامت دهان و دندان شما را حفظ کند.
جرم گیری دندان پوسیده امکان پذیر است؟
دندانهای پوسیده باید به طور عمقی جرمگیری شده و سپس بلافاصله پر شوند؛ چرا که دندان پوسیده بعد از جرمگیری حساستر میشود و احتمال از بین رفتن آن بسیار زیاد است.
جرم گیری دندان پر شده
جرمگیری دندانهای پر شده باید با احتیاط بیشتری انجام شود تا مواد موجود در دندان دچار آسیب و شکستگی نشوند. برای جرم گیری دندان پر شده حتما به دندانپزشک متخصص و باتجربه مراجعه کنید.
قبل و بعد جرم گیری دندان
بعد از بین بردن جرم دندان سریع، دندان اصلی افراد که قبل از جرمگیری زیر لکهها و جرمها پنهان شده بود نمایان میشود. برای سفید شدن دندان می توانید از بلیچینگ دندان بهره ببرید.
فواید جرم گیری دندان
جرمگیری دندانها فواید و مزایای بیشماری دارد که برخی از آنها عبارتند از:
- از ابتلا به بیماری پریودنتال جلوگیری میکند.
- از پوسیدگی و کرم خوردگی دندانها جلوگیری میکند.
- لکههای روی دندان را از بین میبرد.
- مانع از ایجاد بوی بد دهان میشود.
- رفع درد دندانها
- پیشگیری از آسیب شدید و از دست دادن دندانها
انواع جرم گیری دندان ( از بین بردن جرم دندان سریع)
برای جرمگیری دندانها روشهای مختلفی وجود دارد که برخی از آنها به شرح زیر است:
جرمگیری دستی
این روش از شیوههای قدیمی و سنتی برای جرمگیری دندانها محسوب میشود. در این روش از یک ابزار نوک تیز برای خراش ملایم پلاک، رسوب و جرم از روی دندان و لثه کمک میگیرند. جرمگیری به این شیوه معمولاً زمان زیادی میبرد و برای برخی از بیماران باعث حساسیت و ناراحتی میشود.
جرمگیری اولتراسونیک
در این روش از هندپیس که امواج صوتی با فرکانس بالا تولید میکند برای جرمگیری دندانها استفاده میشود. هندپیس یک نوک کوچک و لرزان دارد که برای از بین بردن و جدا کردن پلاک و جرم از روی دندانها مورد استفاده قرار میگیرد.
ارتعاشات تولید شده توسط این دستگاه امواج ضربهای ایجاد میکنند که در پی آن رسوبات دندانی از روی دندان جدا میشوند. این روش یک روش کارآمد و سریع است که در کمترین زمان ممکن پلاک و جرم را از روی دندانها حذف میکند. همچنین احتمال ایجاد حساسیت و ناراحتی به واسطه این روش بسیار کمتر است.
جرمگیری لیزری
در این روش جرمگیری، از لیزر دندانپزشکی جهت حذف رسوبات و پلاکها از روی دندان و لثه استفاده میکنند. این روش کاملاً کم تهاجمی است و طی آن هیچگونه تراشیدن یا سوراخ کاری روی دندانها اعمال نمیشود و برای بیمارانی که دندانها و لثههای حساسی دارند بسیار مفید است.
بهترین روش جرم گیری دندان کدام است؟
بهترین روش جرم گیری دندانها با توجه به وضعیت دندانها، میزان جرم و شرایط هر فرد متفاوت است. بعضی از روشها برای برخی از افراد مناسب نیست و نتایج مطلوبی را در پی ندارد. بنابراین دندانپزشک پس از بررسی و معاینههای لازم، بهترین روش جرم گیری دندان را برای افراد تجویز میکند.
جرمگیری دندان هر چند وقت یکبار توصیه می شود؟
معمولاً بیماران باید هر شش ماه یکبار برای جرمگیری به دندانپزشکی مراجعه کنند. در برخی بیماران، رسوبات با سرعت بیشتری سطح دندانها را میپوشانند که در این صورت باید هر سه الی چهار ماه یک بار برای جرمگیری دندانها اقدام کرد. درباره هزینه جرمگیری دندان نیز می توانید این مورد را از متخصص جویا شوید.
مدت زمان جرمگیری دندان
جرم گیری دندان چقدر طول میکشه؟ جرمگیری دندان معمولاً 30 تا 60 دقیقه طول میکشد. این مدت به میزان جرم، تعداد دندانها، وضعیت لثهها و نوع ابزار مورد استفاده (دستی یا اولتراسونیک) بستگی دارد. در موارد خاص یا جرمگیری عمیق، ممکن است به جلسات بیشتر نیاز باشد.
معایب و مضرات جرمگیری دندان
جرم گیری دندان در کنار مزایای بیشماری که دارد از یک سری معایب برخوردار است. برخی از معایب و مضرات این روش عبارتند از:
- باعث آسیب عصبی میشود.
- اتصال مجدد دندان به لثه را تضمین نمیکند.
- باعث عقب رفتن لثهها میشود.
- سوزش لثه را در پی دارد.
- در برخی مواقع ممکن است که این روش باکتریهای مضر را وارد جریان خون کند که در این صورت منجر به عفونت خون میشود.
آیا جرمگیری دندان باعث آسیب به لثه و خونریزی می شود؟
اگر جرمگیری دندان توسط پزشک متخصص و در کلینیکهای معتبر انجام شود، هیچ آسیبی به لثه وارد نمیکند و باعث خونریزی نمیشود. برای جرمگیری دندان در تهران پیشنهاد میکنیم به دکتر منا منصوری مراجعه کنید و زیر نظر دکتر منصوری، دندانهای جرم گرفته خود را به بهترین شکل ممکن و بدون هیچگونه عارضهای جرمگیری کنید.
آیا جرم گیری دندان را سفید میکند؟
جرمگیری با حذف جرم و لکههای سطحی، رنگ طبیعی دندانها را بازمیگرداند و ممکن است کمی روشن تر شان کند، اما روشنتر از رنگ اصلی دندانها نمیشود. تغییر رنگهای عمیق یا داخلی با جرمگیری برطرف نمیشوند و به روشهایی مثل بلیچینگ نیاز دارند. جرمگیری بیشتر برای پاکسازی و سلامت دندان است، نه سفید کردن حرفهای.
آیا استفاده از خمیر دندان ضد جرم مفید است؟
خمیردندان ضد جرم در پیشگیری از تشکیل پلاک و جرم مؤثر است و باعث کاهش خطر بیماریهای لثه میشود، اما نمیتواند جرمهای سختشده را از بین ببرد. استفاده بیش از حد ممکن است به مینای دندان آسیب بزند یا حساسیت دندانها را افزایش دهد. برای اثربخشی بهتر، باید همراه با مسواکزدن صحیح، نخ دندان و دهانشویه استفاده شود.
مراقبت های بعد از جرمگیری دندان
مراقبتهای پس از جرمگیری دندان اهمیت زیادی در حفظ سلامت دندانها و لثهها دارند. جرمگیری به حذف پلاکها و جرمهای سختشده کمک میکند، اما رعایت نکات زیر به بهبودی سریعتر و پیشگیری از مشکلات کمک میکند:
1. اجتناب از مصرف غذاها و نوشیدنیهای رنگی
- تا 48 ساعت پس از جرمگیری از مصرف مواد رنگزا مانند چای، قهوه، نوشابه، شراب قرمز و غذاهای حاوی رنگ مصنوعی خودداری کنید.
2. رعایت بهداشت دهان و دندان
- مسواک زدن را با مسواک نرم انجام دهید.
- از خمیردندان مخصوص دندانهای حساس استفاده کنید.
- نخ دندان کشیدن را ادامه دهید، اما با دقت بیشتری که به لثهها آسیبی وارد نشود.
3. استفاده از دهانشویه
- دهانشویههای ضدعفونیکننده یا توصیهشده توسط دندانپزشک میتوانند به کاهش التهاب و پیشگیری از عفونت کمک کنند.
- از آب نمک گرم برای شستشوی دهان استفاده کنید، بهخصوص اگر احساس التهاب یا ناراحتی دارید.
4. پرهیز از غذاهای سفت
- مواد غذایی مانند چیپس، تخمه یا نانهای سفت میتوانند لثهها را تحریک کنند.
- غذاهای نرم مانند سوپ، پوره سیبزمینی، ماست و میوههای نرم توصیه میشوند.
5. توجه به حساسیت دندانها
- حساسیت به دمای سرد و گرم بعد از جرمگیری طبیعی است و معمولاً طی چند روز کاهش مییابد.
- اگر حساسیت شدید بود، از ژل یا خمیردندان حاوی فلوراید و مواد تسکیندهنده استفاده کنید.
6. مراجعه به دندانپزشک در صورت بروز مشکل
- اگر خونریزی شدید، درد مداوم یا تورم غیرعادی مشاهده کردید، فوراً به دندانپزشک مراجعه کنید.
7. اجتناب از سیگار و مواد تنباکویی
- سیگار و مواد تنباکویی باعث تأخیر در بهبود لثهها و افزایش خطر التهاب و عفونت میشوند.
سوالات متداول
